Thursday, 11 May 2017

උතුම් වෙසක් පුර පසලොස්වක පොහොය




වෙසක් පුන් පොහෝ දිනය ලංකා වාසීන්ට පමණක් නොව, සියලුම සත්ත්ව ප්‍රජාවටම ඉතා වැදගත් දිනයක්. ලොව අතිශය දුර්ලභ වූ තථාගත අරහත් සම්මා සම්බුදුරජාණන් වහන්සේ කෙනෙකුන්ගේ බුද්ධත්වය අපේක්ෂාවෙන්  ලබන අවසන් ජන්මොත්සවයත්,  සියළු ලෝක වාසීන්ගේ හිත සුව පිණිස  සම්මා සම්බුද්ධත්වයට පත් වීමත්,  දෙව් මිනිසුන් කෙරෙහි මහා කරුණාවෙන් හතළිස් පස් වසරක් පුරා භික්ෂු, භික්ෂුණී, උපාසක, උපාසිකා යන සිව්වනක් පිරිස උදෙසා දහම් දෙසමින් බුදු සසුන ‍පෝෂණය කිරීමට කටයුතු කළ බුදුරජාණන් වහන්සේ අසූ වන වියේදී කුසිනාරා නුවර මල්ල රජ දරුවන්ගේ උපවර්තන සල් උයනේදී ස්ඛන්ධ පරිනිර්වාණයට පත්වීමත් යන කරුණු තුන සිහි කරනු සඳහා ලොව පුරා වෙසෙන සැදැහැවතුන් වෙසක් පුන් පොහෝ දිනය ආමිස පූජාවෙන් මෙන්ම ප්‍රතිපත්ති පූජාවෙන්ද සමරනවා.

 වෙසක් පොහොය බුදුරජාණන් වහන්සේ ලොව පහළ වීම, බුද්ධත්වයට පත්වීම, පිරිනිවන් පෑම යන ති‍්‍රවිධ මංගල්‍යයන්ට අමතරව සිදු වූ තවත් වැදගත් සිදුවීම් කිහිපයක්ම තිබෙනවා.

ගෞතම බුදු පදවිය සඳහා සුමේධ තවුස්ව, දීපංකර බුදුරදුන්ගෙන් විවරණ ලැබුවේ ද වෙසක් පුන් පොහෝ දිනකයි. .බුද්ධත්වයෙන් අටවන අවුරුද්දෙහි මණිඅක්ඛික නා රජුගේ ඇරයුමින් කැලණියට වැඩම කොට කැලණිය ශී‍්‍ර පාද ස්පර්ශයෙන් පාරිශුද්ධත්වයට පත් කළේද උතුම් වෙසක් පුන් පොහෝ දිනකයි .

සුමන සමන් දෙවිඳුගේ ආරාධනයෙන් සමනළ සිරස මත ශී‍්‍ර පාද ලාංඡනය පිහිටුවීම සිදු වූයේද උතුම් වෙසක් පුන් පොහෝ දිනකයි. සිංහල වංශයේ ආදිතමයා වන විජය කුමරු හත්සියයක් පිරිස සමඟ ලාට රට සිට ලක්දිවට පැමිණියේ ද , දේවානම්පියතිස්ස රජු දෙවැනි වර රාජාභිශේක ලැබීම ද, දුටුගැමුණු මහ රජු රුවන්වැලිසෑයට  නැකතින් මුල්ගල් තැබීම ද සිදුවුණේ උතුම් වෙසක් පුර පසළොස්වකදා  බව ඉතිහාසයේ සඳහන් වෙනවා.
 විශේෂයෙන් බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ජිවිතයේ වැදගත් ම මංගල කරුණු තුනක් සිහිපත් කෙරෙන මෙම දිනය ''සක්වල වෛශාක්‍ය මංගල්‍ය '' ලෙස ද හැඳින්වෙනවා.
සමස්ථ බෞද්ධ ජනතාවම දන් දෙමින්  , සීලාදී ගුණධර්ම ආරක්ෂා කරමින්  , භාවනාමය පුණ්‍ය කර්ම වල යෙදෙයි .දන්සැල් දෙයි. මෙලෙස සමස්ථ ලෝකයාම සැනසීම ලබයි.
 මෙසේ තෙමගුල සිහිපත් කිරීම මුලික කරගෙන ඒ හා සහ සම්භන්ධ බොහෝ කරුණු ද වෙසක් පුර පසළොස්වක පුන් පොහෝ දා අනුස්මරණය කරනු ලැබීම බෞද්ධ කාහටත් විශේෂ කරුණක් වනු ඇත.

 ලොව පහළ වූ ශ්‍රේෂ්ඨතම ශාස්තෘවරයාණන් ලෙස සැලකෙන අප ගෞතම බුදුන් වහන්සේගේ උත්පත්තිය, බුද්ධත්වය සහ පරිනිර්වාණය ඇතුළු සම්බුදු තෙමඟුල සිහිකෙරෙන උතුම් වෙසක් පුර පසළොස්වක ‍පොහොය සැදැහැ සිතින් සමරමු.
                                                               
                                                                                                     කේ.එම්.ඉරේෂා නදීශානී

Monday, 8 May 2017

පුද්ගලාන්තර සන්නිවේදනය හා කවිය



Image result for කවිය


පුද්ගලයන් දෙදෙනෙතු අතර සිදුවන අදහස් හුවමාරුව පුද්ගලාන්තර සන්නිවේදනය ලෙස අර්ථ දැක්විය හැකිය. පුද්ගලාන්තර සන්නිවේදනය අභිමුඛ හා අනභිමුඛ ලෙස හඳුනාගත හැකි අතර පුද්ගලාන්තර සන්නිවේදනය වාචික මෙන්ම නිර්වාචිකව පැවැත්විය හැකිය.  භාෂාව භාවිත කරමින් ඉදිරිපත් කරනු ලබන පණිවිඩයකදී ඒ හා සම්බන්ධ නිර්වාචික සන්නිවේදන රැසක් ද ඉදිරිපත් වේ. භාෂාව යනු වචන වලට වඩා වැඩි දෙයක්ය යන නිර්වචනය තුළින් එය මනාව පැහැදිලි වේ. පුද්ගලාන්තර සන්නිවේදනයේ දී දෘශ්‍ය, ශ්‍රව්‍ය, ලිඛිත යන මාධ්‍ය මගින් භාෂාව සන්නිවේදනය කරනු ලැබේ.

කවිය භාෂාව මාධ්‍යය කරගත් සන්නිවේදන විශේෂයකි. බහුතර වශයෙන්  දෘශ්‍ය, ශ්‍රව්‍ය, ලිඛිත යන මාධ්‍යවල පුද්ගලාන්තරව කවිය භාවිත වී තිබේ. මෙයින්ද වාචික සන්නිවේදනවට අයත් වන ශ්‍රව්‍ය කාව්‍ය වැදගක් වේ. මේවා කනට ඇසෙන ශ්‍රැත ගෝචර පණිවිඩ විශේෂයක් වේ. කවිය උපයෝගී කරගනිමින් යෙදුණ පුද්ගලාන්තර සන්නිවේදන අවස්ථා ජන සාහිත්‍යයේ  සුලභය.  

එම එක් එක් අවස්ථා සමාජික අවශ්‍යතා සඳහා යොදාගෙත ඇත.  පුද්ගලාන්තර සන්නිවේදනය සඳහා කවිය සාර්ථක ලෙසට යොදාගත් අවස්ථාවක් ලෙස ගජමන් නෝනාගේ සහ ඇළපාත මුදලිලේ ආදර කථාව උදාහරණයක් ලෙස ගත හැකිය.

ඇළපාත මුඳලි-

සසදර මන නන්න බඳුවන               මුකුලින්ද

යුග නෙත පිරි කුන්ද ඝන රන් කුඹු     මෙන්ද

මනහර වරනින්ද සසොබන මන         නන්ද

කත නුඹ ලඟ නින්ද නොලැබුණෙ  පවකින්ද



ගජමන් නෝනා-

කුන්ද මවන පොඹ කළ මැති සඳුන්   ලසා

අන්ධකාරයට ඇවිලුණ පහන          නිසා

නන්ද මනන දිලුනත් රූපෙන්   සතොසා

නින්ද බැරිය මා ළඟ ඔඹ සිතන    ලෙසා     ( ජයසේකර 2002 පිටුව 06)

අන්තර්පුද්ගල සන්නිවේදනයේදී කවිය බොහෝ උපකාරී වන බව අන්දරේ ඇසුරින් ගොඩ නැගී ඇති රස බර කථාන්දරයන්ගෙන් ද පැහැදිලි වේ. පහතින් දැක්වෙන්නේ රජතුමා හා අන්දරේ අතර සිදු වන කවි හුවමාරුවකි.

රජතුමා-

දාර දෙකයි එක නම මුල් කරගෙන  තැනුවා

පාර තිහක් ගැහුවත් බියකුත්           නැතුවා

කොන් සතරයි කණු සතරයි ගෙට   ඇතුවා

තෝරාපන් ඊයෙ මගදී                        දුටුවා

අන්දරේ-

දාර දෙකක් එක මැද එක              ගැවසීය

වට පිට යන කලට සතරෙන්              යාය

ගෙට වැඩි කලව කිසි බියකුත්   නැතුවාය

මට දැනෙනා ලෙස මහ රජ         ඉබ්බාය



අන්තර් පුද්ගල සන්නිවේදනය නිර්මාණශීලීව ග්‍රාහකයාට ප්‍රියතාවයක් ඇකිවන ආකාරයට කවිය මගින් ඉදිරිපත් කළ හැකිය.

එක්තරා තරුණයකු  මහමග දී මුණ ගැසෙන තරුණියකට තමන් සමග රැයක් පහන් කරන ලෙස ඉල්ලීමක් කරන්නේ මෙසේය.



අල්ලාගෙන නෙරිය අතකින්  කිම්ද  නගෝ

වසාගෙ දෙතන අතනින් කිම්ද          නගෝ

සැමියා නොමැති මග කනියම කිම්ද නගෝ

අම්බලමේ නැවතීලා යමුද                 නගෝ



තරුණියගෙන් එයට ලැබෙන පිළිතුරැ කවිය මෙසේය.

අල්ලාගෙන නෙරිය මඩ ගෑවෙන හින්දා

වසාගෙන දෙතන බිලිඳුගෙ කිරි  හින්දා

බාල මස්සිනා පස්සෙන් එන       හින්දා

යන්නම් අයියන්ඬි ගම රට දුර    හින්දා

ජනශ්‍රැති අධ්‍යයනයේදී පුද්ගලාන්තර සන්නිවේදනයයේදී කවිය උපක්‍රමශීලීව අලංකාරවත්ව යොදාගත් අකාරය ඉත සඳහන් ලෙස දැක්විය හැකිය.

                                                                                    ඉරේෂා නදීශානි

Sunday, 7 May 2017

නව මාධ්‍ය හා දේශපාලනය




වර්ෂ 1945න් පසුව ලොව කොටස් දෙකකට බෙදීම ආරම්භ කරන ලද සීතල යුද්ධය ජය ගැනීමට නව සන්නිවේදන තාක්ෂණය යොදා ගැනීම සිදු විය. මේ හරහා ලොව ඉලෙක්ට්‍රොනික තාක්ෂණික මාධ්‍යයන් ඔස්සේ සන්නිවේදනය සිදුකිරීම වේගවත් විය.
20 වන සියවසේ අගභාගය තෙක් ලොව වඩාත් ප්‍රචලිතව පැවති පුවත්පත්, සඟරා, ගුවන්විදුලිය සහ රූපවාහිනිය සම්ප්‍රධායික මාධ්‍යයන් බවට පත් කරමින් චන්ද්‍රිකා තාක්ෂණය, අන්තර්ජාලය හා ඩිජියල් තාකෂණය හරහා නව සන්නවේදන ක්‍රමවේදයන් රාශියක් සන්නිවේදන ක්ෂේත්‍රයට එකතු විය.
සමාජ මාධ්‍ය ( ෆේස් බුක් , ට්විටර්  Google + ) චැට් රෑම්, විද්‍යුත් ලිපි, අන්තර්ජාලය තුළ ක්‍රියාත්මක වන පරිශීලක සමාජ , වෙබ් දැන්වීම්, තොරතුරු එක්රැස් කරන හා ඉදිරිපත් කරන මාධ්‍ය ( විකිපීඩියා, විකිලීස්, Mashable, Redit)වෙබ් අඩවි ජංගම දුරකථන ආදී මාධ්‍ය භාවිතයන් රැසක් මේ ගණයට වැටේ.
නව මාධ්‍ය වශයෙන් හැදින්වෙන මාධ්‍ය භාවිතයේ දී හඳුනාගත හැකි විශේෂම ලක්ෂණය වන්නේ ග්‍රාහකයන්ගේ ප්‍රතිපෝෂණ හා අන්‍යෝන්‍ය ක්‍රියාකාරීත්වය මත වැඩි වශයෙන් රඳා පැවතීමයි.
සන්නිවේදන ක්‍රියාවලිය තුළ නව මාධ්‍ය භාවිතයේදී තවදුරටත් පහත ලක්ෂණ හඳුනාගත හැකිය.
·         නව මාධ්‍ය අන්තර්ගතයන්ට ඕනෑම අවස්ථාවක ඕනෑම ස්ථානයක සිට ඩිජිටල් උපාංග හරහා ප්‍රෙවේශ වීමට ඇති හැකියාව.
·         ඩිජිටල් මාධ්‍ය අන්තර්ගතයන් පැවතීම.
·         ග්‍රාහක ප්‍රතිපෝෂණ සහ අන්‍යෝන්‍ය ක්‍රියාකාරීත්වය ක්ෂණිකව සිදුවීම.
·         පාඨ , රූපක සහ වීඩියෝ සම්මිශ්‍රිතව වේගවත්ව තොරතුරු ගලනය කළ හැකි වීම,
·         ඒ ඒ නව මාධ්‍යවලට සුවිශේෂී පරිශීලක ප්‍රජාවක් බිහි වීම.
නව මාධ්‍ය හරහා තොරතුරැ නිර්මාණය , ප්‍රසිද්ධ කිරීම, බෙදා හැරීම සහ පරිශීලණය කිරීමේ ක්‍රියාවලිය අවශ්‍ය ඕනෑම පුද්ගලයෙකුට සිදු කළ හැකිය. මේ නිසා නව මාධ්‍ය භාවිතය සමාජ ක්ෂේත්‍ර කිහිපයක් කෙරෙහි විශාල බලපෑමක් ඇති කරන ලදි. ඒ අතරින් නව සහශ්‍රයේ විශාලම බලපෑම සිදු වූයේ දේශපාලන ක්ෂේත්‍රයටයි.
දේශපාලනය හුදෙක් මැතිවරණ කාල සීමාවට පමණක් සීමා නොවෙමින් දේශපාලකයන් හා ජනතාව අතර පුළුල් සබඳතාවක් දීර්ඝ කාලීනව සැලසුම් සහගතව ගොඩනැගීමට නව මාධ්‍ය සමත් වී ඇත. නව මාධ්‍ය හරහා දේශපාලකයන් සහ ජනතාව අතර පවතින සම්බන්ධතාවය නිරන්තරයෙන් යවත්කාලීන වන ඩිජිටල් සබඳතාවක් බවට පත්ව ඇත. මේ ඔස්සේ පාලන බලයේ නියැලෙන පිරිස මෙන්ම විපක්ෂයේ කටයුතු සම්බන්ඳයෙන්ද නිරන්තරයෙන් දැනුවත් සහ සම්බන්ධව කටයුතු කරන පුරවැසි ප්‍රජාවක් බිහිකිරීමට ද නව මාධ්‍ය දායකව ඇත.
නව මාධ්‍ය දේශපාලනය සම්බන්ධයෙන් ප්‍රබල බලපෑමක් කළ හැකි තත්වයට පත්වීමට හේතු වු කරුණු අතර දේශ සීමා හෝ වෙනත් භෞතික බලපෑම් වලින් නිදහස්ව ක්‍රියාත්මක වීමට ඇති හැකියාව ප්‍රබල වේ.
නව මාධ්‍ය විසින් මෑත කාලීනව දේශපාලන වෙනස්කම් සිදු කළ අවස්ථා නිහිපයක් පහත පරිදි දැක්විය හැකිය.
2008 වර්ෂයේ ඇමරිකානු ජනාධිපතිවරණය උදෙසා බැරැක් ඔබාමා විසින් නව මාධ්‍ය හරහා ගෙන ගිය මැතිවරණ ව්‍යාපාරය දැක්විය හැකිය. මෙම මැතිවරණ ව්‍යාපාරය ඉතිහාසයේ ප්‍රථම වරට නව මාධ්‍යයේ බලය උපරිම ලෙස යොදාගත් දේශපාලන ව්‍යාපාරය ලෙස හැදින්වීය. සමස්ථ ප්‍රචාරණ ව්‍යාපාරය පුරා ‍ෆේස්බුක් ,ට්විටර්,යූ ටියුබ් ආදී සමාජජාල මාධ්‍ය හා බ්ලොග් සහ වෙබ් අඩවි වැනි නව මාධ්‍ය 15 ක් හරහා මිලියන ගණනක ඇමරිකානුවන් සමග නිරන්තරයෙන් සම්බන්ධ වී තම ජයග්‍රහණය සනිටුහන් කරගැනීමට බැරැක් ඔබාමාට හැකිවිය.
2011 වසරේ මැයි මාසය තුළ නව දේශපාලන වෙනසක් ඉල්ලා සිටිමින් ස්පාඤ්ඤයේ දියත් වූ 15-M ව්‍යාපාරය ද දේශපාලනය තුළ නව මාධ්‍යයේ බලපෑම මනාව ප්‍රකට වූ අවස්ථාවකි.
දේශපාලනය තුළ නව මාධ්‍යයට සිදු කළ හැකි බලපෑම ඉතා හොඳින් පැහැදිලි වූ තවත් අවස්ථාවක් ලෙස 2009 අප්‍රේල් මස 07 දින මොල්ඩෝවා ජනරජයෙහි  පැවති මහ මැතිවරණය නැවත පවත්වන ලෙස නව  මාධ්‍ය හරහා ගෙන ගිය දැවැන්ත ව්‍යාපාරය පෙන්වා දිය හැකිය. මෙම විප්ලවය ට්විටර් විප්ලව ලෙසද හැඳින් වේ.
ඉන්දියානු අගමැති ලෙස නරේන්ද්‍ර මෝඩි මහතා තේරී පත් වීම හා ශ්‍රී ලංකාවේ ජනාධිපති මෛත්‍රීපාල සිරිසේන මහතා තේරී පත් වීම ද නව මාධ්‍යයන්හි ප්‍රබල දායකත්වයෙන් සිදු විය.
මානව ඉතිහාසය තුළ මින් පෙර නොතිබූ තරම් කාර්යක්ෂම දේශපාලන සන්නිවේදන ක්‍රියාවලියක් පවත්වාගෙන යන්නට නව මාධ්‍ය පදනමක්ව ඇත. තාක්ෂණයේ අනාගත දියුණුවීම් හා ව්‍යාප්තීන් හමුවේ මෙම තත්ත්වය අනාගතයේ දී තවත් පුළුල් වු ඇත.


                                                                                                                        ඉරේෂා නදීශානි

Wednesday, 3 May 2017

එෆ් . එම් නාලිකාවන්හි නිසි ප්‍රමිතියකින් තොර භාෂා භාවිතය




ගුවන් විදුලිය වූ කලී ශ්‍රව්‍ය මාධ්‍යයකි. ශ්‍රව්‍යවාහිනිය  ලෙස ගුවන් විදුලිය අන්වර්ථ නාමයකින් හඳුන්වන්නේ ද එබැවිනි.  ශ්‍රවණය මූලික කරගත් මාධ්‍යයක් වූ බැවින්  ගුවන් විදුලියක බස හැසිරවීමේදී එය යම් ප්‍රමිතියකට මෙන්ම යම් ශිකෂණයක් යටතේ සිදු විය යුතුය. ඇසූ සැනින් ග්‍රහණය කරගත හැකි තත්ත්වයත් ගුවන් විදුලි භාෂාව සතුව තිබිය යුතුය.
නමුත් කණගාටුවට කරුන නම් වර්තමානය වන විට බොහෝ FM නාලිකාවල භාෂා භාවිතය ප්‍රමිතියකින් තොර වීමයි.  එයට මූලිකම සාධකය නම් ශ්‍රී ලංකාවේ ගුවන් විදුලි නාලිකා වර්ධනයත් සමග බොහෝ එෆ්.එම් නාලිකාවල භාෂා රටාව ජනප්‍රිය සංස්කෘතිය හා බද්ධව ගමන් කිරීමයි.
ශ්‍රී ලංකාවේ එෆ්.එම් නාලිකාවන්හි ආරම්භය සිදු වන්නේ ජාතික ගුවන් විදුලියේ CITI FM  නාලිකාවේ බිහිවීමත් සමගය. පෞද්ගලික එෆ්.එම් නාලිකා ආරම්භ වන්නේ මෙරටට විවෘත ආර්ථිකය හඳුන්වාදී දශක දෙකක් පමණ ගත වූ පසුවයි. ඉන් පසු හතු පිපෙන්නාක් මෙන්  එෆ්.එම් නාලිකා මතු විය. වර්තමානය වන විට එෆ්.එම් නාලිකා විශාල ප්‍රමාණයක් වෙළඳ තරඟයක යෙදී සිටී. වාණිජ අරමුණු පදනම් කරගනිමින් ක්‍රියාත්මක වීම මිස හරවත් මාධ්‍ය භාවිතයක් පිළිබඳව අවධානය යොමු නොකළ බව වර්තමාන එෆ්.එම් නාලිකා අධ්‍යයනය කරන විට පැහැදිලි වන කරැණකි.
ගුවන් විදුලි මාධ්‍යයේදී උසස්ම තරාතිරමක අයෙකුගේ සිට ඕනෑම අයෙකුට පොදුවේ ආමන්ත්‍රණය කළ හැකි වචනය වන්නේ  ඔබ යන්නයි. නමුත් වර්තමාන එෆ්.එම් නාලිකා ඔයා අරයා මෙයා අනේ යන වචන වලින් සුපෝෂිතය. තම ශ්‍රාවකයා පහත් කොට නොසලකමින්  ආමන්ත්‍රණය කළ යුතු බව සාමාන්‍ය පිළිගැනීම වුවද ශ්‍රාවකයා ලැජ්ජාවට පත්කරමින්   අපහසුතාවයට පත් කරන නිවේදක නිවේදිකාවන් එමටය.
තවත් කාරණයක් වන්නේ එෆ්.එම් නාලිකාවල නිවේදක නිවේදිකාවන් විදග්ධ ලෙස සිංහල භාෂාව හැසිරවීමේ දක්ෂතාවයෙන් යුතු පිරිසක් නොවීමයි. නිවේදකයා හෝ නිවේදිකාව වෘත්තීයභාවයක් ගොඩනගාගැනීමකින් තොරව භාෂා භාවිතය සිදු කරන බව පැහැදිල කරුණකි.  අතිෂයින් දියුණු වාග් කෝෂයක් සිංහල භාෂාවට පැවතියද සිංහල භාෂාවත් ඉංග්‍රීසි භාෂාවත් මිශ්‍ර කරමින් නිවේදන කටයුතු සිදුකිරීමේ අමුතු විලාසිතාවක් වත්මන් ගුවන් විදුලි නාලිකා අනුගමනය කරමින් සිටී. එමගින් ශ්‍රාවකයාට නිවැරදි සන්නිවේදනයක් සිදුවන්නේද යන්න ගැටලුවකි.

එෆ්.එම් නාලිකාවන්හි ප්‍රචාරය වන ගීත ද නිසි ප්‍රමිතියකින් යුතු ගීත නොවේ.   එෆ්.එම් නාලිකාවන්හි  නිවේදක නිවේදිකාවන් ගිරව් මෙන් දොඩමලු වෙයි.  සිනහව වෙනුවට කොක් හඩලා  සිනාසෙයි.   ශ්‍රාවකයා නොමඟ යවයි. වගකීමකින් තොරව කටයුතු කරයි. යහපත් වූ රසවින්දනයක් ලබා දීමට අපොහොසත් වන එෆ්.එම් නාලිකා හිස් මිනිසුන් පිරිසක් බිහිකිරීමේ කාර්යයට දායකත්වය සපයයි.

                                                                           
                                                                                   කේ.එම්.ඉරේෂා නදීෂානී


කුසගින්න